Op een zomerse dag in september doet De Zoetenhof zijn naam alle eer aan. Zoemend, geurend, en een overvloed aan bessen, vruchten en dieren. Met heel veel plezier gidst Philippe me doorheen een paradijselijk, romantisch voedselbos van 1 hectare in Destelbergen. Het lijkt wel alsof er bij elke plant, elke zitbank en elk "eilandje" een verhaal hoort waardoor je vanzelf de tijd uit het oog verliest en geboeid blijft rondkijken en genieten.
De Zoetenhof werd gestart vanop een paardenwei in agrarisch gebied op voornamelijk zandgrond. De eerste lindeboom - niet toevallig een boom met een grote symboliek - ging de grond in in februari 2018. Er werd Philippe destijds aangeraden om "alles gewoon plat te spuiten", maar hij verkoos om in de eerste plaats organisch materiaal aan te voeren. En nog geen klein beetje. Met de hulp van een majestueuze zwarte els - die zich via zijn zaailingen via de centrale gracht rijkelijk heeft verspreid over het terrein - kon de Zoetenhof vanaf de start rekenen op de noodzakelijke combinatie van stikstofbinders en koolstof. De ideale omstandigheden voor een voedselbos.
Voor het ontwerp hiervan liet Philippe zijn creativiteit de vrije loop, waarbij hij sterk in een fysieke, bijna ambachtelijke aanpak gelooft. Elke aanplant is weliswaar ooit gestart op een papieren plan bij hem in de woonkamer. Maar het liefst gaat hij op het terrein - samen met een hele resem vrijwilligers - aan de slag met een kabelhaspel voor de speelse vormen en het uitzetten van paaltjes om de positie te bepalen van de bomen en de struiken. Zo kan hij direct de verschillende eilanden en hun gelaagdheid aan de lijve ondervinden. De kronkelende takkenwallen zorgen voor breekpunten in het landschap zodat je een echt "tuinkamergevoel" bekomt. Grillig, maar vooral ook gezellig.
Tussen de eilanden rijdt Philippe heel af en toe met een klepelmaaier die hij in de toekomst ook als verhakselaar zal gebruiken. "Na het maaien, zie je dan plots klaver, madeliefjes, boterbloemen en weegbree opduiken tussen het gras. Tussen de grote en lage veldbloemen en grassoorten - die naadloos aansluit bij de struik- en boomlaag - tref je een aparte leefwereld aan van oa. wilde bijen, vlinders en sprinkhanen. Deze kruidlaag gaan we de komende jaren steeds meer uitbreiden met eetbare en medicinale plantensoorten zoals daslook en winterpostelein. Ook klimmers zoals druiven, kiwibes en kamperfoelie mogen hier in de nabije toekomst welig tieren." Philippe blijft sporadisch maaien en zoekt zo de gulden middenweg tussen mechanisch werk en een vlotte toegankelijkheid voor bezoekers.
Vanuit het gedachtegoed van permacultuur, wordt er op de Zoetenhof een heleboel materiaal een tweede leven geschonken. Of het nu gaat over laagstammen ("absoluut not done volgens velen in een voedselbos") ondersteund door gerecupereerde buizen, zelfgemaakte nestkastjes voor vleermuizen of oude dorpels omgevormd tot een zitbank,... je vindt het er allemaal terug. Naast de vele verhalen, zorgt het voor een gezellige en unieke wirwar van schoonheid alsook een habitat van natuurlijke plaagbestrijders. Bovendien werden er ook een heleboel planten zo gered van het containerpark: meidoorn, haagbeuk, frambozen, ... Het zijn allemaal planten die zo asiel hebben gekregen en nu een plekje in het systeem hebben.
En dat systeem floreert volop. Als pioniersbomen werkt Philippe vooral met zaailingen van elzen. Die komen naast de fruitbomen te staan en gaat hij zo opsnoeien dat het "fijne, dunne bomen" blijven. Zo zorgen ze voor dat tikkeltje schaduw en zijn ze tegelijkertijd goeie stikstofbinders (net zoals erwtenstruiken, olijwilgen en zilverbessen die ook hier en daar in het voedselbos aanwezig zijn). Ook wilgen spelen een belangrijke rol als schaduwbomen en leveranciers van biomassa volgens de logica van "wijkers en blijvers". Er loopt zelfs een weddenschap over meterslange wilgentenen die diep in de grond werden geplant. Voorlopig ziet het er nog steeds naar uit dat ze het gaan blijven halen. Het is die voortdurende drang om te blijven leren, te blijven experimenteren en te ondervinden die de Zoetenhof zo typeert.
Philippe heeft een voorliefde voor inheemse waardplanten zoals haagbeuk, rode kornoelje, hazelaars, lindebomen en oude rassen (bv. Trezeke Meyers). Hij is ook wel nieuwsgierig genoeg om uit te zoeken hoe de typische "voedselbosplanten" zoals de Franse uiensoepboom, pawpaw, kaki of driebladige citroenstruik het er vanaf zullen brengen in het klimaat van Destelbergen. Die combinatie zorgt voor een interessante interpretatie van een romantisch - lees: niet in rijtjes aangeplant - voedselbos. De haag aan het Noordoosten is daar een mooi voorbeeld van waarbij er waardevolle insektenplanten zoals spork en kardinaalsmuts geflankeerd worden door Russische olijfwilg en veldesdoorn.
Daarnaast zie je ook heel wat praktische elementen terugkomen in het systeem. Zo is er een breed centraal pad voorzien voor een tuinaannemer die organisch materiaal komt leveren. En is er een lang wandelpad langs de zijkant om overal een blik op te kunnen werpen of om met materiaal door te kunnen voor bijvoorbeeld slootonderhoud. Ook de indeling in kleine eilanden is heel vernuftig bedacht. Sommige daarvan werden bewust als een gilde bedacht, andere zijn meer organisch tot stand gekomen of dienen als kweekplaats om bepaalde soorten (smeerwortel, sedum, olijfwilg,...) te vermeerderen. Het is geweldig om te zien hoe de verschillende zones werden bedacht en een specifieke invulling hebben gekregen. Diversiteit is hier echt een understatement. Het volledige overzicht van alle planten vind je trouwens op de zeer volledige en gedetailleerde website van De Zoetenhof met als missie om "een biotoop vol leven met voedsel voor mens en dier" te creëren.
© 2026 Eten uit het bos
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
.jpeg?auto=webp)
/1x.jpeg?auto=webp)
/1x.jpeg?auto=webp)
/1x.jpeg?auto=webp)
/1x.jpeg?auto=webp)
/1x.jpeg?auto=webp)
/1x.jpeg?auto=webp)